Werken aan bruggen, tunnels en viaducten
Kunstwerken worden ze genoemd. Of civiele betonwerken. Grote betonnen gevaarten. Vaak staan ze majestueus in het landschap. Soms zijn ze kunstig in de omgeving opgenomen of – zoals tunnels – onder het landschap weggewerkt. Ze maken vaak onderdeel uit van grotere projecten zoals de Hoge SnelheidsLijn (HSL) of de Betuweroute.
Het werkterrein
Naast bruggen, viaducten en tunnels vallen ook sluizen, stuwen, duikers, gemalen, steigers, rioolwater- en andere zuiveringsinstallaties, pompstations, kade- en walmuren, peilmeetstations, collectorriolen, riool- en drinkwaterbergingskelders, scheepshellingen en vaste dokken onder de civiele betonbouw. Die civiele betonwerken zijn staaltjes van ouderwets vakmanschap. Ieder kunstwerk – brug, tunnel of viaduct – is een uniek product. Met eigen specificaties en eisen. Vaklieden maken die kunstwerken uit beton. Direct op de plek waar ze komen te staan. Aan de hand van een zorgvuldig uitgewerkte tekening wordt voor ieder onderdeel, bijvoorbeeld een pijler of een landhoofd, een mal – 'de kist' – getimmerd, waarin de vloeibare beton gegoten wordt. Na het uitharden wordt de kist verwijderd en is er weer een onderdeel van het werk klaar.
Opdrachtgevers
Opdrachtgevers voor de civiele betonbouw zijn over het algemeen overheden, zoals Rijkswaterstaat, de provincies en de gemeenten, maar ook NS Railinfra en de waterschappen.
SPBN, de brug naar vakmanschap
De stichting Samenwerkingsverband Praktijkopleiding Betonbouw Nederland - SPBN - is een begrip in de civiele betonbouw. Het is het opleidingsinstituut voor de praktijkmensen. Voor betontimmerlieden, voorlieden en calculatoren. De hoofdtaak van SPBN is te zorgen voor een goede instroom van betontimmerlieden bij de verschillende aannemers in de civiele betonbouw.
Leren en werken
Stel dat je betontimmerman worden wilt en bruggen, viaducten, tunnels wilt bouwen. Voor de duur van je opleiding bij SPBN – twee jaar – kom je bij dit opleidingsinstituut in dienst. Je krijgt een proeftijd die ook bij een gewone werkgever gebruikelijk is. Gedurende die twee jaar ben je dan telkens een week in het Brabantse Mierlo, waar SPBN gevestigd is. Wat je daar leert kun je de daaropvolgende drie weken in praktijk brengen bij de aannemer waar je als leerling bent geplaatst. Je leert het vak van een echte leermeester, een man met een – meestal – langjarige praktijk. Hij kent het klappen van de zweep en alle kneepjes van het vak. Bovendien heeft hij een speciale cursus Leermeester achter de rug. Na twee jaar hard werken krijg je het diploma Betontimmerman en staat een carrière in de civiele betonbouw voor je open.
Profiel leerling betontimmerman
VooropleidingVMBO bouw B-niveau, 90 procent van het SPBN-leerlingenbestand voldoet niet aan deze eis. Indien men een andere opleiding heeft genoten kan men toch solliciteren en worden de kennis, vaardigheden, en motivatie, getoetst op een sollicitatiedag.
WerkervaringErvaring in de bouw is een pre, doch niet noodzakelijk. De kandidaten moeten een mentaliteit hebben van ‘aanpakken’. Kandidaten die geen ervaring hebben in de bouw en/of techniek worden getoetst op hun handigheid en inzicht op de diagnostische dag.
Motivatie & inzetDe motivatie en inzet bepaalt voor een groot gedeelte het succes van de opleiding. Iedereen kan om een bepaalde reden ‘gemotiveerd’ zijn. Bijvoorbeeld; vastigheid, zekerheid en inkomen. Alleen is dit niet voldoende! Men moet echt ‘iets’ hebben met de bouw en ons kunnen overtuigen dat hij dit echt wil.